Initiatiefnemer eerste Keti Koti-vieringen in Alkmaar onderscheiden: “Alkmaar heeft mij goed gedaan”

De 94-jarige Ilse Baal, die aan de basis stond van de eerste Keti Koti-vieringen in Alkmaar, is onderscheiden met de Grantangi Award. De onderscheiding is bedoeld voor mensen die zich op bijzondere wijze inzetten voor de Surinaamse gemeenschap en de verbinding tussen verschillende culturen. Baal kon de prijs vorige week vanwege de hitte niet zelf ophalen tijdens de provinciale Keti Koti-viering in Haarlem. Ze kreeg de award daarom thuis uitgereikt door een goede vriendin.

Voor Baal is de onderscheiding een onverwachte erkenning. "Grantangi betekent hartstikke bedankt", vertelt ze tegen NH, mediapartner van Streekstad Centraal. "Ik denk dat het zegt dat ik mijn best heb gedaan, maar ik had deze award niet verwacht. Ik vind het fantastisch en ben heel trots."

De in Paramaribo geboren Baal woont al 44 jaar in Alkmaar. Kort voor de onafhankelijkheid van Suriname verhuisde zij naar Nederland. Na enkele jaren in Amsterdam vestigde zij zich in Alkmaar, een stad waarmee ze al eerder een bijzondere band had. "Alkmaar kende ik al uit Suriname. Ik heb namelijk nog als kleuterjuf op 'plantage Alkmaar' gewerkt", vertelt ze. (tekst gaat verder onder de foto)



Haar persoonlijke geschiedenis raakt ook aan het slavernijverleden. "Mijn oma van mijn moeders kant was de laatste tot slaafgemaakte in mijn familie. Ik ben dankbaar dat ik die ontberingen niet heb meegemaakt." Toch wil Baal niet blijven hangen in het verleden. "Ik vier liever die dankbaarheid tijdens Keti Koti."

Juist die gedachte vormde jaren geleden de aanleiding om Keti Koti ook in Alkmaar onder de aandacht te brengen. De grote vieringen vonden destijds vooral in Amsterdam plaats, maar dat werd voor haar steeds moeilijker. "Dat reizen wilde ik niet meer. Daarom heb ik in het wijkcentrum gevraagd of we het hier in Alkmaar kunnen organiseren."

De eerste bijeenkomsten waren kleinschalig. In De Blije Mare en later in wijkcentrum Mare Nostrum kwamen enkele tientallen mensen bijeen om samen stil te staan bij de afschaffing van de slavernij. "Iedereen was er welkom, alle rassen en alle geloven, om zo verbinding met elkaar te zoeken."

Via Art.1 Noord-Holland Noord, tegenwoordig Discriminatie.nl, groeide het initiatief uit tot de eerste Keti Koti-dialoogtafel in 2021. Twee jaar later volgde het eerste grote Keti Koti-festival in Park De Oude Kwekerij. Inmiddels is de organisatie daarvan overgenomen door de gemeente Alkmaar en Stichting Comité 30 juni / 1 juli Alkmaar. (tekst gaat verder onder de foto)



Afgelopen zondag vond de vierde editie plaats in Park De Oude Kwekerij, met een herdenking, dialoog, muziek, workshops en ontmoetingen die in het teken stonden van Keti Koti. Dit jaar kreeg de bijeenkomst extra betekenis doordat burgemeester Anja Schouten twee weken eerder namens het gemeentebestuur officieel erkenning uitsprak voor de historische betrokkenheid van Alkmaar bij kolonialisme en slavernij.

Baal was zondag nog even aanwezig, maar haar leeftijd laat zich steeds meer voelen. "Ik ben er niet meer elke keer bij. Afgelopen zondag was ik er heel even. Ik ben slecht ter been, dus het is best wel vermoeiend." (tekst gaat verder onder de foto)



Hoewel de maatschappelijke aandacht voor het slavernijverleden groeit, kijkt zij liever vooruit dan achterom. In het interview dat NH Nieuws met haar maakte, spreekt ze vooral een wens uit voor volgende generaties. "Dat men niet in het verleden moet blijven haken, maar de toekomst. Vooral voor de kinderen die nu opgroeien. Dat ze elkaar liefhebben, elkaar begrijpen, begrip tonen voor elkaar."

Volgens Baal heeft zij die verbondenheid juist in Alkmaar gevonden. Op de vraag of zij zich in de stad thuis voelt, antwoordt ze zonder aarzelen: "Zeker. Ik mag niet jokken, mijn buren, noem maar op. Waar ik ook ga, mag ik niet klagen. Daarom zeg ik het ook. Alkmaar heeft mij goed gedaan. Ik wil niet eens denken aan Amsterdam of aan Suriname. Ja. Tot en met de dag van vandaag."

In een korte videoboodschap richt Ilse Baal zich met enkele wijze woorden tot de jongere generaties.