Nog voordat de eerste camper de boerderij aan de Noordervaart opdraait, klinkt het vertrouwde geloei van de roodbonte koeien. Even verderop rijdt een trekker over het erf, in boerderijwinkel Smits Boer& Goed worden verse zuivelproducten afgerekend en tussen de bloemen zoemen de bijen rond een insectenhotel. Op het eerste gezicht lijkt alles zijn gewone gang te gaan op de boerderij van Vincent en Roos Smit aan de Noordervaart in Stompetoren.
Alleen de koeien moesten de afgelopen dagen even wennen. "Er stond ineens een camper. Inclusief fietsen onder een zwart afdekzeil. De koeien vonden dat maar vreemd en durfden er niet langs", vertelt Roos Smit lachend. "We hebben de fietsen een kwartslag gedraaid en toen liepen ze gewoon weer verder. Ze moeten er gewoon even aan wennen." (tekst gaat verder onder de foto)
Vincent en Roos Smit: "Het is allemaal begonnen doordat we elkaar wel aardig vonden." (foto: Streekstad Centraal)Het is een van de eerste ervaringen sinds zestien camperplaatsen op het melkveebedrijf in gebruik zijn genomen. Het idee leefde al langer, maar voordat de eerste gasten konden worden ontvangen, waren anderhalf jaar voorbereiding, vergunningen, onderzoeken en tientallen praktische keuzes nodig.
Dat de camperplaatsen er uiteindelijk kwamen, heeft alles te maken met een probleem dat aanvankelijk niets met recreatie te maken had. Roos en Vincent runnen het melkveebedrijf samen met de ouders van Vincent. In de stal staan roodbonte koeien waarvan zowel melk als vlees wordt gebruikt. In de boerderijwinkel worden rauwe melk, rundvlees en zelfgemaakte boerenzuivel verkocht. Ook is er inmiddels een zorgboerderij met dagbesteding. (tekst gaat verder onder de foto)
De nabijheid van Alkmaar blijkt een belangrijke reden voor veel campergasten om neer te strijken bij Vincent en Roos. (foto: Streekstad Centraal)"De kosten blijven stijgen, maar de opbrengst van melk groeit niet mee", zegt Vincent. "Groter worden met meer koeien is tegenwoordig ook niet meer vanzelfsprekend. Daarom zoeken wij het in verbreding."
Die zoektocht begon al jaren geleden. Na de bouw van een nieuwe ligboxenstal in 2013 volgden tijdens de coronapandemie een boerderijwinkel en de eigen productie van boerenzuivel. Later ontstond bij hun bedrijf Smit's Boer & Goed ook een zorgboerderij, nadat een klant van de winkel dagbesteding zocht voor zijn demente vader.
De nieuwste uitbreiding ontstond opmerkelijk genoeg door een plan voor zonnepanelen. Door de groei van de winkel en de zuivelproductie wilden Roos en Vincent investeren in een nieuw geïsoleerd staldak met zonnepanelen. De bank zag daar echter geen extra inkomsten tegenover. (tekst gaat verder onder de foto)
Op een stukje weiland naast de stal liepen vorig jaar nog de vaarsen en eerstekalvers rond (foto: Streekstad Centraal)"De koeien geven niet meer melk doordat er een nieuw dak op de stal ligt", kreeg Vincent te horen. Pas toen het plan werd uitgebreid met zestien camperplaatsen kwam de financiering rond. "Toen moesten we uiteindelijk zelfs méér geld lenen, maar omdat daar wel extra inkomsten tegenover stonden, kon het ineens wel."
Voordat de eerste gasten konden arriveren, volgde een lange weg langs vergunningen en onderzoeken. Er moesten stikstof- en bodemonderzoeken worden uitgevoerd en allerlei voorzieningen worden aangelegd, van stroompunten tot nieuw sanitair.
"Voor zestien camperplaatsen vonden we sommige onderzoeken best fors", zegt Vincent. Toch ging de eerste schop alvast de grond in. "We dachten: als die vergunning straks binnen is, moet het gras wel groen zijn. Dus zijn we alvast begonnen." (tekst gaat verder onder de foto)
De campergasten komen uit heel Europa. (foto: Streekstad Centraal)Roos en Vincent bezochten verschillende boerderijcampings om ideeën op te doen. Niet om alles te kopiëren, maar om te kijken wat wel en niet werkte. Daaruit ontstond een systeem waarbij gasten grotendeels zelfstandig kunnen inchecken via een QR-code.
"We hebben hier ook gewoon een melkveebedrijf te runnen, een winkel, de zorg en een gezin. We willen onze gasten graag persoonlijk ontmoeten, maar niet de hele dag achter een receptiebalie staan."
Ook de eerste gasten leverden meteen bruikbare feedback op. Zo bleek de voorziening voor het legen van chemische toiletten iets te hoog te zijn. "Daar leer je alleen maar van." (tekst gaat verder onder de foto)
De mestsilo is speciaal ingericht voor de campergasten en de mensen die komen voor de dagbesteding van de zorgboerderij. (foto: Streekstad Centraal)De camperplaatsen zijn nog maar kort open, maar de belangstelling is groot. Vooral op donderdagmiddag rijden veel campers het erf op. Vrijdag fietsen de meeste gasten naar Alkmaar voor de kaasmarkt of trekken de omgeving in.
"Bijna iedereen heeft fietsen bij zich", vertelt Roos. "We zien ze 's morgens vertrekken en later weer terugkomen."
De eerste tien gasten beoordelen de camperplaats online allemaal met vijf sterren. Ze prijzen vooral de rust, de gastvrijheid en de combinatie van het actieve melkveebedrijf met de boerderijwinkel. Wie een plek wil reserveren, moet er inmiddels snel bij zijn.
Ondanks alle uitbreidingen blijft de melkveehouderij het hart van het bedrijf. De koeien bepalen grotendeels zelf wanneer ze naar buiten gaan, wanneer ze weer naar binnen lopen en wanneer ze zich laten melken. Roos noemt het liever 'boeren logisch' dan biologisch.
In de boerderijwinkel worden producten uit het eigen bedrijf verkocht. (foto: Streekstad Centraal)Tegelijkertijd beseft het jonge stel dat stilstand geen optie is. "We hopen wel dat het de komende jaren iets minder hard hoeft te gaan", zegt Roos. "Maar stilstaan is achteruitgaan."
Terwijl bezoekers genieten van het uitzicht over de weilanden, loopt Roos alweer naar de winkel waar een klant vlees komt ophalen. Even later gaat Vincent verder met het melken van de koeien. Tussendoor gaat de telefoon: een vakantieganger krijgt het reserveren via de app nog niet helemaal onder de knie.
Zo gaat het al jaren op de boerderij aan de Noordervaart. Altijd een nieuw idee, altijd een volgende stap, maar uiteindelijk draait alles om de koeien. Alleen moeten ook die nog heel even wennen aan alle campers die tegenwoordig het erf oprijden.
